Yoğun Bakım Hastalarının Yalnızlık Düzeylerinin Pre-deliryum Skorlarına Etkisinin İncelenmesi

ÖZ Amaç: Deliryum, kritik derecede hasta olan yetişkinlerde yaygın olarak görülen bir organ fonksiyon bozukluğudur ve önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. Literatürde yalnızlık deliryum için bir risk faktörü olarak görülmektedir. Ancak deliryum öncesi dönemde (pre-deliric) yalnızlığın nasıl bir etkisi olduğu ile ilgili bir çalışmaya rastlanılmamıştır. Bu çalışmada amacımız yoğun bakım hastalarının yalnızlık düzeylerinin pre-deliryum skorlarına etkisinin incelenmesidir. Yöntem: Bu çalışma Türkiye’de bir şehir hastanesinin anestezi yoğun bakım ünitesinde tanımlayıcı-ilişki arayıcı olarak yürütülmüştür. Örneklemi Haziran 2022-Haziran 2023 tarihleri arasında anestezi yoğun bakım ünitesinde tedavi gören hastalar oluşturmuştur. Araştırma, dahil edilme kriterlerini sağlayan 50 hasta ile tamamlanmıştır. Araştırmanın verileri “Kişisel Bilgi Formu’’, ‘‘Glaskow Koma Skalası’’, ‘‘Pre-deliric Ölçeği’’ ve ‘‘UCLA Yalnızlık Ölçeği’’ kullanılarak toplanmıştır. Çalışmanın yürütüldüğü her aşamada Helsinki Deklarasyonu ilkelerine uyulmuştur. Bulgular: Araştırmada elde edilen veriler Statistical Package for Social Sciences for Windows 25.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcıların UCLA yalnızlık ölçeği puan ortalamaları ile sosyodemografik verileri arasında istatistiksel bir anlamlılık bulunmazken, yaşı ve kronik hastalık sayısı ile Pre Deliric skorları arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. UCLA yalnızlık ölçeği skorundaki her bir birimlik artışın pre-delirium skorunda 0,051 birimlik bir artışa neden olduğu saptanmıştır. Yalnızlık skorunun pre-delirium skor üzerinde orta derecede anlamlı bir etkisi olduğu saptanmıştır. UCLA yalnızlık ölçeği puanındaki artış ile pre-delirium skoru arasında orta derecede bir pozitif ilişki bulunmaktadır. Yalnızlık puanı arttıkça, pre-delirium skoru da artmaktadır. Sonuç: Çalışma bulguları anestezi yoğun bakımda yatan hastaların orta düzeyde yalnızlık hissettiğini, 65 yaş üstü bireylerin deliryum riskinin yüksek olduğunu ve yalnızlık ile deliryum riski arasında pozitif korelasyon olduğunu göstermektedir. Yani yalnızlık hissi arttıkça deliryum gelişme riski artacaktır.