Analiza czynnikowa w procesie planowania operacyjnego – nowe podejście do złożonych środowisk bezpieczeństwa

<ns3:p>Współczesne środowisko operacyjne (VUCA) stawia przed planistami wojskowymi wyzwania związane z przeciążeniem informacyjnym oraz trudnościami z identyfikacją czynników determinujących powodzenie misji. W doktrynach jest mowa o znaczeniu analizy czynnikowej, jednak brakuje w nich szczegółowej metodyki jej praktycznego zastosowania. W artykule zwrócono uwagę na tę lukę metodyczną. Oparto się na triangulacji danych uzyskanych podczas wieloletnich obserwacji uczestniczących prowadzonych w ramach międzynarodowych ćwiczeń „Joint Resolve” (2022–2025), badania ankietowego przeprowadzonego wśród studentów Wyższego Kursu Operacyjno-Strategicznego oraz analizy podstawowych dokumentów doktrynalnych i proceduralnych NATO i USA. W artykule omówiono autorski wieloetapowy model analizy czynnikowej (MAC), który stanowi praktyczną metodykę wspierającą projektowanie operacyjne (Operational Design). Zastosowanie MAC generuje hierarchicznie uporządkowane produkty: listę uwarunkowań strategicznych i operacyjnych, listę czynników strategicznych i operacyjnych oraz grupę czynników kluczowych. Wyniki badań pozwalają uznać MAC za praktyczne narzędzie, którego wdrożenie może przyczynić się do polepszenia jakości planowania oraz ułatwienia adaptacyjności sił zbrojnych.</ns3:p>