Search for a command to run...
Przemoc w miejscu pracy stała się głównym przedmiotem zainteresowania współczesnego prawa pracy ze względu na jej powszechność i coraz bardziej niestabilny charakter. Autor twierdzi, że skuteczna analiza prawna przemocy w miejscu pracy wymaga zrozumienia niestabilności, którą definiuje się jako zmienność, nieprzewidywalność, powtarzalność i zależność od kontekstu zachowań agresywnych i obraźliwych. Przemoc w miejscu pracy nie jest odosobnionym lub jednolitym zjawiskiem, lecz dynamicznym fenomenem kształtowanym przez zmieniające się warunki społeczne, gospodarcze, organizacyjne i regulacyjne. Jej formy, intensywność, częstotliwość i widoczność zmieniają się w czasie, w zależności od sektora oraz relacji władzy i grup pracowników, zwłaszcza w odniesieniu do czynników związanych z płcią i sytuacją społeczno-ekonomiczną. Z punktu widzenia prawa pracy ta zmienność ma znaczenie prawne, ponieważ podkreśla ograniczenia abstrakcyjnych, jednolitych modeli regulacyjnych, które zakładają stabilne i jednorodne ryzyko. Dowody empiryczne z Europy i Azji Środkowej pokazują, że przemoc i molestowanie są często zjawiskami powtarzającymi się, a nie sporadycznymi, dotykają w nieproporcjonalny sposób kobiety i utrzymują się pomimo solidnych ram prawnych. Powszechność powtarzającego się molestowania psychicznego i seksualnego, wraz z niedostatecznym zgłaszaniem takich przypadków w niepewnych lub niżej dochodowych środowiskach, ujawnia strukturalne luki między formalną ochroną prawną a jej praktyczną skutecznością. Zmienność wpływa zatem nie tylko na przejawy przemocy, ale także na dostęp do środków zaradczych, zgłaszanie zachowań, zdolność egzekwowania prawa i przestrzeganie przepisów przez pracodawców. W artykule autor wskazuje, że funkcja ochronna prawa pracy zależy od jego zdolności do reagowania na niestabilne wzorce. Niestabilność stanowi wyzwanie dla modeli ochrony opartych na skargach ex post, podkreślając potrzebę wprowadzenia prewencyjnych, ciągłych i dostosowanych do kontekstu obowiązków prawnych. Podkreśla w nim znaczenie oceny ryzyka uwzględniającej kwestie płci, zróżnicowanych obowiązków pracodawców oraz uznania powtarzającej się przemocy za poważne naruszenie. Wzywa również do zwrócenia większej uwagi na szkody psychospołeczne. Konceptualizując przemoc w miejscu pracy jako ewoluujące, niestabilne ryzyko, a nie statyczną kategorię, autor proponuje nowe podejście do regulacji prawa pracy w Europie, które przedkłada merytoryczną równość, wczesną interwencję i skuteczne egzekwowanie przepisów nad formalnie neutralne, ale nieodpowiednie standardy.
Published in: Review of European and Comparative Law
Volume 64, Issue 1, pp. 169-194
DOI: 10.31743/recl.19828